Αρχική>Γυναίκα-Φροντίδα> Αντισυλληπτικό χάπι και προστασία από τον καρκίνο

Αντισυλληπτικό χάπι και προστασία από τον καρκίνο

ΜΟΥ ΑΡΕΣΕΙLike

501

Print article Send to a friend Facebook Twitter
 
Του  Γιώργου Αντωνίου
        Γυναικολόγου
 
 
Ο καρκίνος του μαστού
Ο καρκίνος του μαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες. Επομένως, είναι πολύ εύλογο το ενδιαφέρον και η ανάγκη να μελετηθεί ποια σχέση υπάρχει, μεταξύ αντισύλληψης και καρκίνου του μαστού. Όπως είναι αναμενόμενο, έχουν πραγματοποιηθεί πολλές επιστημονικές μελέτες, με σκοπό τη διευκρίνιση αυτής της σχέσης. Σε γυναίκες κάτω των 25 ετών ή σε εκείνες που δεν έχουν τεκνοποιήσει, τα συμπεράσματα δείχνουν ότι η αντισύλληψη δεν αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού, ούτε τον μειώνει. Στις γυναίκες 25-35 ετών το <χάπι> επίσης δεν αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου. Τελικά, παρά το γεγονός ότι οι μελέτες συνεχίζονται, όπως είναι σωστό, το συμπέρασμα που μπορεί να προκύψει από τα μέχρι σήμερα δεδομένα είναι ότι η αντισύλληψη είναι <ουδέτερη> σε ότι αφορά τον καρκίνο του μαστού. Ούτε αυξάνει, ούτε μειώνει τον κίνδυνο της κάθε γυναίκας χωριστά, διότι αυτός ο κίνδυνος εξαρτάται από άλλους παράγοντες.
Ο καρκίνος του ενδομητρίου
Κατά τη διάρκεια του <φυσιολογικού> κύκλου, εκτός από την ενεργοποίηση των ωοθηκών για την ωοθυλακιορρηξία, έχουμε παράλληλα διέγερση του ενδομητρίου. Η χρήση αντισυλληπτικών προφανώς αναστέλλει και αυτή τη διέγερση. Έτσι, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι η αντισύλληψη για 12 μόλις μήνες μειώνει το μελλοντικό κίνδυνο καρκίνου της μήτρας κατά 40% και , μάλιστα, αυτή η προστατευτική δράση διαρκεί 15 χρόνια μετά τη διακοπή της αντισύλληψης! ?λλες νεότερες μελέτες έχουν δείξει μείωση του κινδύνου καρκίνου της μήτρας που φτάνει το 80-90%. Θα μπορούσε, επομένως, κανείς να διαπιστώσει την άποψη ότι η αντισύλληψη είναι η αποτελεσματικότερη διαθέσιμη πρόληψη έναντι του καρκίνου της μήτρας.
Καρκίνος του τραχήλου της μήτρας
Η εμφάνιση καρκίνου του τραχήλου της μήτρας επηρεάζεται σημαντικά από τη σεξουαλική συμπεριφορά της γυναίκας π.χ. από τον αριθμό των ερωτικών συντρόφων. Η αντισύλληψη δεν επηρεάζει την κατάσταση, δηλαδή δεν αυξάνει ούτε μειώνει τον κίνδυνο. Τα θηλώματα και τα κονδυλώματα που μπορεί, σε κάποιο ποσοστό, να εξελιχθούν σε νεοπλασίες, οφείλονται σε διάφορα στελέχη του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) και παρατηρούνται κυρίως σε νέες γυναίκες (το 1/3 από αυτές είναι μεταξύ 21 και 25 ετών και το 70% είναι νεότερες των 30 ετών).
Καρκίνος των ωοθηκών
Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι η αντισύλληψη μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου των ωοθηκών κατά 40%. Δηλαδή, γυναίκες που έχουν κάνει αντισύλληψη κινδυνεύουν 40% λιγότερο σε σύγκριση με εκείνες που ουδέποτε χρησιμοποίησαν το <χάπι>. Νεότερες μελέτες έδειξαν ότι η μείωση του κινδύνου έχει να κάνει με τη διάρκεια χρήσης της αντισύλληψης. Λιγότερο από τα δύο χρόνια χρήσης δεν έχουν προστατευτικό αποτέλεσμα, ενώ το ποσοστό 70% αντιστοιχεί σε 8ετή χρήση ή και περισσότερο. Είναι επίσης ιδιαίτερα σημαντικό ότι η μείωση αυτή του κινδύνου παρατηρείται μακροχρόνια, έως και 20 περίπου χρόνια μετά τη διακοπή της χρήσης των αντισυλληπτικών. Πως εξηγείται ένας τόσος υψηλός βαθμός προστασίας; Οι επιστημονικές μελέτες τείνουν να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι η αναστολή της ωοθυλακιορρηξίας απαλλάσσει τις ωοθήκες από τη μηνιαία καταπόνηση που υφίστανται υπό φυσιολογικές συνθήκες.
 
 
Το αντισυλληπτικό χάπι και η προστασία από άλλα νοσήματα
Φλεγμονώδης νόσος της πυέλου (πυελική φλεγμονή)
Όπως ήδη αναφέραμε, η αντισύλληψη προκαλεί, εκτός από την αναστολή της ωοθυλακιορρηξίας και μεταβολές στη σύσταση της τραχηλικής βλέννας. Εξαιτίας αυτών των μεταβολών, η περιοχή γίνεται λιγότερο φιλόξενη για διάφορα μικρόβια. Ως αποτέλεσμα, όσο διαρκεί η αντισύλληψη καταγράφεται μείωση κατά 50% της πιθανότητας εμφάνισης φλεγμονώδους νόσου της πυέλου (της λεκάνης). Ως φλεγμονώδης νόσος της πυέλου αναφέρεται οποιαδήποτε οξεία ή χρόνια φλεγμονή των ωοθηκών, των σαλπίγγων ή της μήτρας. Δεδομένου ότι το 30-40% των περιπτώσεων στειρότητας των γυναικών αποδίδεται σε βλάβες των σαλπίγγων, η φλεγμονή τους μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες.
Ινομυώματα
Μετά από σημαντική μελέτη έχει πλέον τεκμηριωθεί ότι η αντισύλληψη μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης ινομυωμάτων κατά 17% για κάθε 5 χρόνια αντισύλληψης, 10 χρόνια αντισύλληψης μειώνουν τον κίνδυνο κατά 34% κ.ο.κ.
Η παρατήρηση αυτή αρχικά προκαλεί έκπληξη, αφού είναι γνωστό ότι τα ινομυώματα είναι καλοήθεις όγκοι που εξαρτώνται από τα οιστρογόνα. Η μείωση τους στις γυναίκες που χρησιμοποιούν αντισύλληψη δείχνει ότι η συνολική οιστρογονική διέγερση είναι μικρότερη στις γυναίκες που ακολουθούν αντισύλληψη απ’ ότι σε εκείνες που δεν τη χρησιμοποιούν και έχουν <φυσιολογικό> κύκλο.
Κύστεις ωοθηκών 
Κατά τη διάρκεια ενός κύκλου παρατηρείται μια δραματική ανάπτυξη ενός ωοθυλακίου. Για το λόγο αυτό, οι νέες γυναίκες συχνά εμφανίζουν κύστεις ωοθηκών. Είναι αναμενόμενο, η αντισύλληψη, καθώς αναστέλλει την ωοθυλακιορρηξία, να μειώνει τον κίνδυνο. Πράγματι, η μείωση φτάνει το 49% για τις κύστεις ωοθηκών και το 78% για τις κύστεις ωχρού σωματίου.
Καλοήθης νόσος των μαστών
Η καλοήθης νόσος των μαστών (ινοκυστική νόσος, ινοαδένωμα) δεν αποτελεί η ίδια σημαντικό πρόβλημα υγείας. Συνιστά, όμως, παράγοντα κινδύνου για τη μελλοντική εμφάνιση καρκίνου του μαστού. Η αντισύλληψη μειώνει κατά 40% τη συχνότητα εμφάνισης, σταδιακά και μετά από 2-4 χρόνια χρήσης. Ωστόσο, η ευεργετική αυτή επίδραση της αντισύλληψης δεν είναι τόσο σημαντική όσο οι άλλες. Αυτό συμβαίνει γιατί το <χάπι> προστατεύει έναντι μορφών της νόσου που συνήθως δεν εξελίσσονται σε καρκίνο, ενώ δεν προστατεύει έναντι των μορφών που είναι πιθανό να μετεξελιχθούν σε καρκίνο.
Προβλήματα περιόδου 
Η μηνορραγία (αυξημένη αποβολή αίματος) που παρατηρείται σε πολλές γυναίκες έχει ως αποτέλεσμα, πέραν της υποκειμενικής ενόχλησης, την εμφάνιση ή την επιδείνωση σιδηροπενικής αναιμίας. Εξάλλου, πολλές γυναίκες υποφέρουν από πόνους κατά τη διάρκεια της περιόδου (δυσμηνόρροια). Σε σημαντικό ποσοστό αυτών των γυναικών, οι πόνοι και η γενικότερη συμπτωματολογία, σχεδόν απαγορεύουν κάθε δραστηριότητα για 2-3 ημέρες κάθε μήνα. Η αντισύλληψη μειώνει στο μισό (κατά 50%) τη συχνότητα της μηνορραγίας και της δυσμηνόρροιας. Η μείωση της ποσότητας αποβαλλόμενου αίματος συμβάλλει και στην αντιμετώπιση της αναιμίας.
Αντισύλληψη και ηλικία
Η αντισύλληψη στις ηλικίες κάτω των 19
Το σημαντικό στις ηλικίες αυτές είναι ότι μια ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη σημαίνει, σχεδόν πάντα, έκτρωση. Για την Ελλάδα δεν υπάρχουν αξιόπιστα στατιστικά στοιχεία. Στις ΗΠΑ, το 95% των κυήσεων σε γυναίκες κάτω των 15 ετών καταλήγουν σε έκτρωση, όπως και το 62% των κυήσεων σε γυναίκες 15-19 ετών. Στις μικρές ηλικίες, επίσης, πρόβλημα αποτελεί η ελλιπής ενημέρωση γύρω από τις σεξουαλικές σχέσεις και την αντισύλληψη. Εξαιτίας αυτής της έλλειψης παρατηρούνται, όχι μόνο ανεπιθύμητες κυήσεις, αλλά και αυξημένη συχνότητα σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων. Παρά το γεγονός ότι ο φόβος για το AIDS έχει αυξήσει σημαντικά τη χρήση προφυλακτικών, ποσοστό 25% των γυναικών κάτω των 19 ετών δεν χρησιμοποιούν κανένα είδος αντισύλληψης. Στις ηλικίες αυτές και εφόσον η σχέση δεν είναι μόνιμη, η σύσταση προφυλακτικού πάντα σε κάθε επαφή, αποτελεί απαράβατο κανόνα. Δεν μπορούμε, ωστόσο, να κλείσουμε τα μάτια μπροστά στην πραγματικότητα: η αντισύλληψη στις πολύ νέες γυναίκες προσφέρει σημαντικά οφέλη και μπορεί να προταθεί ως η καλύτερη, η πιο κατάλληλη μέθοδος αποφυγής ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης και έκτρωσης. Εξάλλου, η αντιμετώπιση τυχόν συνυπάρχουσας δυσμηνόρροιας, μηνορραγίας, ασταθούς κύκλου, η προστασία έναντι φλεγμονώδους νόσου της πυέλου και η σχετική βελτίωση τυχόν συνυπάρχουσας ακμής, συνηγορούν υπέρ της αντισύλληψης. Το προφυλακτικό παραμένει πρώτη γραμμή προφύλαξης έναντι σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων, αλλά δεν καθιστά περιττό (το χάπι). Δεν υπάρχει ειδική σχετιζόμενη με την ηλικία αντένδειξη για τη χρήση αντισύλληψης σε γυναίκες ηλικίας 15 έως 19 ετών.
 
Η αντισύλληψη σε γυναίκες άνω των 40 ετών
Ποσοστό μεγαλύτερο του 50% των κυήσεων σε γυναίκες ηλικίας άνω των 40 ετών, καταλήγει σε έκτρωση. Οι λόγοι είναι πολλοί, προσωπικοί, κοινωνικοί, επαγγελματικοί, ή οικονομικοί. Ο φόβος αν το παιδί θα είναι <φυσιολογικό> και η προοπτική η μητέρα να πλησιάζει τα 60 όταν το παιδί θα είναι στην εφηβική ηλικία, είναι δύο από αυτούς τους λόγους. Εξάλλου, οι γυναίκες 40-45 ετών θεωρούν στις περισσότερες περιπτώσεις, ότι έχουν δημιουργήσει την οικογένεια τους και δεν αισθάνονται ότι μπορούν να ακολουθήσουν πάλι τη μακροχρόνια διαδικασία ενός <νέου ξεκινήματος>. Οι γυναίκες άνω των 40 προτιμούν, συνήθως, άλλες μεθόδους αντισύλληψης: σπιράλ, διακεκομμένη συνουσία, προφυλακτικά ή καμία μέθοδο. Τα ποσοστά αυτών που χρησιμοποιούν <χάπι>, ωστόσο, δεν είναι ευκαταφρόνητα σε ορισμένες χώρες: Γερμανία 19%, Γαλλία 10%, ΗΠΑ έως 16%. Στην πραγματικότητα, οι γυναίκες άνω των 40 ετών έχουν πολύ σημαντικά οφέλη από την αντισύλληψη:
-          Μείωση της συχνότητας εμφάνισης ινομυωμάτων.
-          Προστασία έναντι του καρκίνου του ενδομητρίου και των ωοθηκών.
-          Μείωση της ποσότητας του αποβαλλόμενου αίματος.
-          Συμβολή στην πρόληψη της οστεοπόρωσης.
-          Αποφυγή, φυσικά, μιας ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης.
Ζητήματα ασφάλειας και μόνον αποτελούν περιοριστικούς παράγοντες για τη χρήση αντισύλληψης σε γυναίκες μεγαλύτερες των 40 ετών. Δεν θα πρέπει, για προληπτικούς λόγους, να χρησιμοποιούν αντισύλληψη οι γυναίκες άνω των 40 ετών αν είναι συστηματικές καπνίστριες ή έχουν άλλους παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο (π.χ. υπερβολική παχυσαρκία, διαβήτη, υπέρταση), κιρσούς, ή άλλα φλεβικά προβλήματα, ηπατικές νόσους. Για όλες τις υπόλοιπες γυναίκες δεν υπάρχει αντένδειξη για τη χρήση αντισύλληψης μετά τα 40, ούτε κάποιος ειδικός κίνδυνος.     

             

           Περισσότερα άρθρα  :   Γυναίκα - Φροντίδα

ΜΟΥ ΑΡΕΣΕΙLike

501

Print article Send to a friend Facebook Twitter

Δεν συλλέγουμε δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα εκτός εάν εσείς επιθυμείτε να μας στείλετε την ηλεκτρονική σας διεύθυνση (email)
για εγγραφή στο ενημερωτικό μας δελτίο (newsletter)